नागपूरमध्ये राष्ट्र सेविका समितीच्या प्रवीण शिक्षा वर्गाचे २० जून रोजी सायंकाळी ६ वाजता पथसंचलन आयोजित करण्यात आले होते. हा प्रवीण शिक्षा वर्ग ८ जूनपासून स्मृती मंदिर परिसरात सुरू होता. या पथसंचलनात देशभरातील ३०० ते ४०० स्त्रियांनी सहभाग घेतला होता, ज्यांना शारीरिक, मानसिक आणि संघटनात्मक दृष्ट्या सक्षम करण्यासाठी प्रशिक्षण दिले जात होते. हे पथसंचलन काँग्रेस नगर येथील न्यू इंग्लिश हायस्कूलजवळून सुरू झाले. त्यानंतर अहिल्यादेवी मंदिर आणि टिळक पत्रकार भवनसमोरील पंचशील चौकातून ते वर्धा रोडवरील झाशी राणी चौकाकडे पुढे सरकले. अखेरीस, हे पथसंचलन सेवासदन शाळेच्या प्रांगणात समाप्त झाले.

‘पितृ देवो भव’ या वचनानुसार, वडिलांना देवाचे रूप मानले जाते. एक वडील असे देव असतात, जे आपल्या कुटुंबासाठी आपले संपूर्ण आयुष्य पणाला लावतात.

भंडारा येथील 'डायट' संस्थेत १८ ते २१ जून या कालावधीत शिक्षकांसाठी नवीन अभ्यासक्रमानुसार एक प्रशिक्षण कार्यक्रम आयोजित करण्यात आला होता. या प्रशिक्षणाच्या शेवटच्या दिवशी, म्हणजेच २१ जून रोजी, कलाशिक्षण या विषयांतर्गत एक महत्त्वाचा भाग घेण्यात आला. यात वर्ग ३ व ४ थीसाठी शिक्षकांनी घोटीव कागदाच्या विविध वस्तू तयार करण्याचे कौशल्य आत्मसात केले आणि त्यानंतर त्यांनी स्वतः तयार केलेल्या सुंदर कागदी वस्तूंचे यशस्वीरित्या सादरीकरण केले.

आंतरराष्ट्रीय योग दिवस २०२६ च्या निमित्ताने नागपूर जिल्ह्यातील भिलगाव येथील माकड़े सेलिब्रेशन परिसरात एक भव्य योग सोहळा आयोजित करण्यात आला. या 'योग महाकुंभा'मध्ये २०० हून अधिक लोकांनी उत्साहाने सामूहिक योगाभ्यास केला, ज्यामुळे आरोग्य आणि जनजागृतीचा महत्त्वाचा संदेश समाजात पोहोचला. या कार्यक्रमात सहभागी झालेल्या सर्व २०० पेक्षा जास्त लोकांनी स्वस्थ जीवनाचा संकल्प केला. 'Yoga for Healthy Aging' या संकल्पनेवर विशेष भर देत, योगाने दीर्घायुष्याचा संदेश या सोहळ्यातून प्रभावीपणे देण्यात आला, ज्यामुळे निरोगी आणि जागरूक जीवनाचे महत्त्व अधोरेखित झाले.

भंडारा येथे नवीन अभ्यासक्रमानुसार शिक्षकांसाठी आयोजित चार दिवसीय प्रशिक्षण सुरू आहे. आज, २१ जून रोजी या प्रशिक्षणाचा शेवटचा दिवस होता. या प्रशिक्षणादरम्यान कलाशिक्षण विषयांतर्गत रंगमंच घटकाच्या सादरीकरणात सीमा उताणे यांनी वाचिक अभिनय सादर केला.

नागपूर जिल्ह्याच्या हिंगणा तालुक्यातील वानाडोंगरी येथील प्रभाग क्रमांक १२ मध्ये नागरिकांच्या शैक्षणिक, बौद्धिक आणि सांस्कृतिक विकासाच्या उद्देशाने स्थापन करण्यात आलेल्या स्वामी विवेकानंद वाचनालयाचे लोकार्पण २७ फेब्रुवारी २०२३ रोजी मोठ्या उत्साहात पार पडले. हिंगणा विधानसभा मतदारसंघाचे आमदार समीरभाऊ मेघे यांच्या शुभहस्ते या वाचनालयाचे उद्घाटन करण्यात आले. या प्रसंगी तत्कालीन नगर परिषद मुख्याधिकारी भारत नंदनवार, प्रभाग क्रमांक १२ चे नगरसेवक नितीन काळे, नगर परिषद अधिकारी व कर्मचारी, विविध सामाजिक संस्थांचे पदाधिकारी, विद्यार्थी, तरुण आणि मोठ्या संख्येने स्थानिक नागरिक उपस्थित होते. आमदार समीरभाऊ मेघे यांनी स्वामी विवेकानंदांच्या प्रेरणादायी विचारांचे स्मरण करत वाचन संस्कृती ही समाजाच्या प्रगतीचा पाया असल्याचे म्हटले. डिजिटल युगातही पुस्तकांचे महत्त्व कमी झाले नसून, विद्यार्थी आणि तरुणांनी नियमित अभ्यास व वाचनाची सवय लावून ज्ञानसंपन्न व जागरूक नागरिक बनावे, असे आवाहन त्यांनी केले. वाचनालये केवळ पुस्तकांचे संग्रहालय नसून, ती व्यक्तिमत्व विकास आणि सामाजिक जागृतीची केंद्रे असल्याचेही त्यांनी नमूद केले. वंदे भारतचे प्रतिनिधी सतीश भालेराव यांनी संपर्क साधल्यावर, तत्कालीन मुख्याधिकारी भारत नंदनवार यांनी नागरिकांना दर्जेदार शैक्षणिक सुविधा उपलब्ध करून देण्याच्या नगर परिषदेच्या प्रयत्नांची माहिती दिली. या वाचनालयामुळे विद्यार्थ्यांना स्पर्धा परीक्षा, शैक्षणिक अभ्यासक्रम आणि विविध विषयांवरील संदर्भ साहित्याचा लाभ सहज मिळेल, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला. नगरसेवक नितीन काळे यांनी हे वाचनालय म्हणजे परिसरातील नागरिकांच्या दीर्घकाळापासूनची मागणी पूर्ण झाल्याचे सांगितले. याच्या निर्मितीमध्ये सहकार्य करणाऱ्या सर्वांचे आभार मानत त्यांनी विद्यार्थी आणि नागरिकांना वाचनालयाचा जास्तीत जास्त उपयोग करण्याचे आवाहन केले. वाचनालयाचे ग्रंथपाल सूरज पाठे यांनी वाचनालयाची सविस्तर माहिती दिली. येथे विविध विषयांवरील पुस्तके, वृत्तपत्रे, मासिके आणि स्पर्धा परीक्षांच्या तयारीसाठी आवश्यक संदर्भ साहित्य उपलब्ध असल्याचे त्यांनी सांगितले. विद्यार्थ्यांना शांत आणि अभ्यासासाठी अनुकूल वातावरण मिळावे यासाठी सर्व आवश्यक सुविधा विकसित करण्यात आल्या आहेत. स्थानिक नागरिकांनी या उपक्रमाचे स्वागत करत वाचनालयामुळे परिसरातील विद्यार्थ्यांना मोठा लाभ होईल, असे म्हटले. विशेषतः ग्रामीण आणि उपनगरीय भागातील विद्यार्थ्यांना दर्जेदार अभ्यास सुविधा मिळणे ही काळाची गरज असल्याचे त्यांनी अधोरेखित केले. एसएससी आणि नीट परीक्षेची तयारी करणारे विद्यार्थी सुभाष गेडाम, राकेश राऊत आणि आकाश मेश्राम यांनीही वाचनालयाला विद्यार्थ्यांसाठी अत्यंत उपयुक्त ठरवले, ज्यामुळे त्यांच्या स्पर्धा परीक्षांच्या तयारीला नवी दिशा मिळेल. उपस्थितांनी विद्यार्थ्यांच्या उज्ज्वल भविष्यासाठी शुभेच्छा दिल्या. स्वामी विवेकानंद वाचनालय वानाडोंगरी परिसरात ज्ञान, संस्कार आणि सामाजिक जागृतीचे एक महत्त्वाचे केंद्र म्हणून उदयास येईल, असा विश्वास सर्वांनी व्यक्त केला.

नागपूर येथे नुकतीच नीट परीक्षा पार पडली, ज्यात हजारो विद्यार्थ्यांनी सहभाग घेतला. या परीक्षेशी संबंधित असलेल्या प्रवेश एजन्सीयांचे कर्मचारी मात्र त्यांच्या जाहिरातींमध्येच पूर्णपणे गुंग असल्याचे आढळून आले. कर्मचाऱ्यांच्या या कृतीमुळे पालकांमध्ये तीव्र रोष निर्माण झाला आहे.

योगमित्र मंडळ उमरेड, उमरेड युथ फाउंडेशन आणि गुरुकुल ऍकाडमी उमरेड यांच्या संयुक्त विद्यमाने आंतरराष्ट्रीय योग दिन सोहळा उमरेड येथे मोठ्या उत्साहात साजरा करण्यात आला. या सामूहिक योगासन वर्गाची सुरुवात उमरेड विधानसभा क्षेत्राचे आमदार संजय मेश्राम, नगराध्यक्षा प्राजक्ता कारू, माजी आमदार सुधीर पारवे, माजी आमदार राजू पारवे आणि माजी नगराध्यक्षा श्रीमती विजयलक्ष्मी भदोरिया यांच्यासह उमरेड युथ फाउंडेशनचे संस्थापक अनिल गोविंदांनी, संयोजक सचिन कुहिकर, अध्यक्ष मनीष बालपांडे, सचिव समर भगत आणि भाजपा शहर अध्यक्ष सतीश चौधरी यांच्या हस्ते दीपप्रज्वलन करून झाली. या सोहळ्यात 'मिशन लक्ष्यवेद'साठी निवड झालेल्या गुरुकुल अकॅडमीच्या चार विद्यार्थ्यांचा गुणगौरव करून सत्कार करण्यात आला. उपस्थित मान्यवरांनी योगासनांमुळे शरीराची लवचिकता वाढते व स्नायू मजबूत होतात, तसेच ध्यान आणि प्राणायमामुळे मनाला स्थिरता लाभून नकारात्मकता दूर होते, असे विचार व्यक्त केले. सुमित्रा हेडाऊ यांनी ईश्वर प्रणिधान घेतल्यानंतर, योगमित्र मंडळाचे योगशिक्षक व मुख्य मार्गदर्शक राजकुमार पांडे यांनी उपस्थित योगसाधकांकडून आसने व प्राणायाम करवून घेतले. गजानन ठाकरे यांनी आसनांचे प्रात्यक्षिक सादर केले, तर मंगला व्यवहारे यांनी कार्यक्रमाचे सूत्रसंचालन केले. या आंतरराष्ट्रीय योग दिनानिमित्त योगमित्र मंडळाने जीवन विकास वनिता विद्यालय, जीवन विकास विद्यालय, नूतन आदर्श महाविद्यालय आणि उमरेड येथील दिवाणी व फौजदारी न्यायालयात विशेष योग वर्गही घेतले. सर्व योग साधकांनी अतिशय उत्साहपूर्ण वातावरणात योगाभ्यास केला. कार्यक्रमाच्या शेवटी अमिता अग्रवाल यांनी योगगीत सादर केले आणि त्यानंतर प्रसाद वितरणाने सोहळ्याची सांगता झाली. मंडळाचे कार्यकर्ते वसुधा खंते, कृष्णा हेडाऊ, शरद व्यवहारे, विनोद खोडे, ज्योती सारडा, संजय मुळे, गजानन भोयर, सतीश गुप्ता, मुकुंदा नागपुरे, निखिल नखाते, शारदा जयस्वाल, अमिता वाकडे, शालिनी सोनटक्के, प्रदीप चिंदमवार, विजय जैसवानी, रितेश राऊत, रोशन पोकळे, विलास रायपूरकर, संजय चाचरकर, विशाल बावणे, आशिष वंजारी, गौरव मिश्रा, मुकेश गौतम, सतीश चकोले, सौरभ भिवगडे यांसह अनेक कार्यकर्त्यांनी या कार्यक्रमाच्या यशस्वीतेसाठी परिश्रम घेतले.

आमदार सुधीर मुनगंटीवार यांनी महाराष्ट्रात स्वतंत्र योग आयोग स्थापन करण्याची मागणी सातत्याने केली आहे. योग हा भारतीय संस्कृतीने जगाला दिलेला अमूल्य वारसा असून, महाराष्ट्रात योगाचा प्रसार, संशोधन आणि प्रशिक्षणाला चालना मिळावी यासाठी ही मागणी करण्यात येत आहे. मुनगंटीवार यांनी मुख्यमंत्री देवेंद्रजी फडणवीस यांना निवेदन देण्यापासून ते विधानसभेत हा मुद्दा प्रभावीपणे मांडण्यापर्यंत सातत्यपूर्ण पाठपुरावा केला आहे. यासंदर्भात त्यांनी वैद्यकीय शिक्षण मंत्री हसन मुश्रीफ यांच्याशीही चर्चा केली आहे. मुनगंटीवार यांच्या सातत्यपूर्ण प्रयत्नांनंतर राज्य सरकारने योग आयोग स्थापनेबाबत सकारात्मक भूमिका घेतली असून, लवकरच यावर निर्णय अपेक्षित आहे. महाराष्ट्रात स्वतंत्र योग आयोग स्थापन झाल्यास योग शिक्षण, प्रशिक्षण, संशोधन आणि जनजागृतीला मोठे बळ मिळेल, असे म्हटले जात आहे. योगाचा प्रसार आणि निरोगी जीवनशैलीचा संदेश अधिक व्यापक करण्याच्या संकल्पासह आंतरराष्ट्रीय योग दिनानिमित्त सर्व नागरिकांना हार्दिक शुभेच्छा देण्यात आल्या आहेत.