भंडारा जिल्ह्यात पावसाळा सुरू झाल्यामुळे दूषित पाणी, अस्वच्छ वातावरण आणि संक्रमित खाद्यपदार्थांमुळे अतिसार, गॅस्ट्रोएंटेरायटिस, कॉलरा, टायफॉइड आणि कावीळ यांसारख्या जलजन्य रोगांचा धोका वाढला आहे. या पार्श्वभूमीवर, आरोग्य विभागाने नागरिकांना वैयक्तिक आणि सार्वजनिक स्वच्छता राखण्याचे तसेच आरोग्यविषयक खबरदारी घेण्याचे आवाहन केले आहे. आरोग्य विभागाच्या माहितीनुसार, जलजन्य रोग मुख्यत्वे दूषित पाणी आणि खाद्यपदार्थांमुळे पसरतात. सांडपाणी पिण्याच्या पाण्याच्या स्रोतांमध्ये मिसळणे, पाण्याच्या पाइपलाइनमध्ये गळती, जलशुद्धीकरणामधील अनियमितता, जलस्रोतांभोवतीची अस्वच्छता किंवा क्लोरीनची कमतरता यामुळे पिण्याचे पाणी दूषित होऊ शकते, ज्यामुळे रोगांचा धोका वाढतो. नागरिकांना पिण्याचे पाणी उकळून किंवा शुद्ध करून वापरण्याचा, शिळे व उघड्यावरील अन्नपदार्थ न खाण्याचा, घर आणि परिसरातील स्वच्छता राखण्याचा तसेच माश्या व इतर कीटकांचा प्रतिबंध करण्यासाठी उपाययोजना करण्याचा सल्ला देण्यात आला आहे. लहान मुले आणि गर्भवती महिलांना उकळून थंड केलेले पाणी पाजण्याचे आणि गावांमध्ये पेयजल स्रोतांचे नियमित शुद्धीकरण होत आहे की नाही, याची माहिती घेण्याचे आवाहनही करण्यात आले आहे. याशिवाय, अस्वच्छ हॉटेल्स आणि खाद्यपदार्थ विक्री केंद्रांवर खाणे टाळण्याचे तसेच प्रवासात स्वतःचे स्वच्छ पिण्याचे पाणी सोबत बाळगण्याचे मार्गदर्शन करण्यात आले आहे. जलजन्य रोगांच्या प्रतिबंध व नियंत्रणासाठी आरोग्य विभागाकडून विविध उपाययोजना केल्या जात आहेत. तालुका आरोग्य अधिकारी व वैद्यकीय अधिकाऱ्यांमार्फत प्रत्येक प्राथमिक आरोग्य केंद्र क्षेत्रात वर्षातून दोनदा पेयजल स्रोतांचे स्वच्छता सर्वेक्षण केले जाते. सर्वेक्षणात आढळलेल्या त्रुटींची माहिती ग्रामपंचायतींना देऊन आवश्यक सुधारणा केल्या जातात. आरोग्य कर्मचारी घरोघरी जाऊन रोग सर्वेक्षण करत आहेत, तर पेयजल पाइपलाइनमधील गळतीची तपासणी, नियमित क्लोरिनीकरण, जलस्रोतांची स्वच्छता आणि ग्रामसभा व समूह बैठकांद्वारे जनजागृती मोहीम राबवली जात आहे. संसर्गजन्य रोगांच्या प्रतिबंधासाठी नियमित आढावा घेऊन आवश्यक पाऊले उचलली जात आहेत. जून २०२६ पासून जिल्हा आणि प्राथमिक आरोग्य केंद्र स्तरावर नियंत्रण कक्ष कार्यान्वित करण्यात आले आहेत. आवश्यक औषधांचा पुरेसा साठा उपलब्ध असून, संसर्गजन्य रोग नियंत्रणासाठी औषध किटही तयार ठेवण्यात आली आहे. २४ तास कार्यरत असलेले महामारी व नैसर्गिक आपत्ती व्यवस्थापन नियंत्रण कक्षही स्थापन करण्यात आले आहे. ब्लीचिंग पावडरच्या गुणवत्तेची तपासणी करून आवश्यक कार्यवाही केली जात आहे. जिल्हा आरोग्य अधिकारी डॉ. नितीन कापसे, जिल्हा शल्यचिकित्सक डॉ. संदीप गजभिये, जिल्हा सर्वेक्षण अधिकारी डॉ. सचिन चव्हाण आणि जिल्हा महामारी विशेषज्ञ डॉ. श्रीकांत आंबेकर यांनी नागरिकांना आवाहन केले आहे की, पावसाळ्यात फक्त उकळलेले किंवा शुद्ध पाणी प्यावे, स्वच्छता राखावी आणि जर अतिसार, उलट्या, ताप किंवा कावीळ यांसारखी लक्षणे दिसल्यास त्वरित जवळच्या आरोग्य केंद्रात वैद्यकीय सल्ला व उपचार घ्यावा. जलजन्य रोगांपासून बचावासाठी आरोग्य विभागाच्या सर्व मार्गदर्शक सूचनांचे पालन करणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी नमूद केले.

Anmol Meshram

Local News Reporter भंडारा, भंडारा, महाराष्ट्र•

14 hrs ago

भंडारा जिल्ह्यात पावसाळा सुरू झाल्यामुळे दूषित पाणी, अस्वच्छ वातावरण आणि संक्रमित खाद्यपदार्थांमुळे अतिसार, गॅस्ट्रोएंटेरायटिस, कॉलरा, टायफॉइड आणि कावीळ यांसारख्या जलजन्य रोगांचा धोका वाढला आहे. या पार्श्वभूमीवर, आरोग्य विभागाने नागरिकांना वैयक्तिक आणि सार्वजनिक स्वच्छता राखण्याचे तसेच आरोग्यविषयक खबरदारी घेण्याचे आवाहन केले आहे. आरोग्य विभागाच्या माहितीनुसार, जलजन्य रोग मुख्यत्वे दूषित पाणी आणि खाद्यपदार्थांमुळे पसरतात. सांडपाणी पिण्याच्या पाण्याच्या स्रोतांमध्ये मिसळणे, पाण्याच्या पाइपलाइनमध्ये गळती, जलशुद्धीकरणामधील अनियमितता, जलस्रोतांभोवतीची अस्वच्छता किंवा क्लोरीनची कमतरता यामुळे पिण्याचे पाणी दूषित होऊ शकते, ज्यामुळे रोगांचा धोका वाढतो. नागरिकांना पिण्याचे पाणी उकळून किंवा शुद्ध करून वापरण्याचा, शिळे व उघड्यावरील अन्नपदार्थ न खाण्याचा, घर आणि परिसरातील स्वच्छता राखण्याचा तसेच माश्या व इतर कीटकांचा प्रतिबंध करण्यासाठी उपाययोजना करण्याचा सल्ला देण्यात आला आहे. लहान मुले आणि गर्भवती महिलांना उकळून थंड केलेले पाणी पाजण्याचे आणि गावांमध्ये पेयजल स्रोतांचे नियमित शुद्धीकरण होत आहे की नाही, याची माहिती घेण्याचे आवाहनही करण्यात आले आहे. याशिवाय, अस्वच्छ हॉटेल्स आणि खाद्यपदार्थ विक्री केंद्रांवर खाणे टाळण्याचे तसेच प्रवासात स्वतःचे स्वच्छ पिण्याचे पाणी सोबत बाळगण्याचे मार्गदर्शन करण्यात आले आहे. जलजन्य रोगांच्या प्रतिबंध व नियंत्रणासाठी आरोग्य विभागाकडून विविध उपाययोजना केल्या जात आहेत. तालुका आरोग्य अधिकारी व वैद्यकीय अधिकाऱ्यांमार्फत प्रत्येक प्राथमिक आरोग्य केंद्र क्षेत्रात वर्षातून दोनदा पेयजल स्रोतांचे स्वच्छता सर्वेक्षण केले जाते. सर्वेक्षणात आढळलेल्या त्रुटींची माहिती ग्रामपंचायतींना देऊन आवश्यक सुधारणा केल्या जातात. आरोग्य कर्मचारी घरोघरी जाऊन रोग सर्वेक्षण करत आहेत, तर पेयजल पाइपलाइनमधील गळतीची तपासणी, नियमित क्लोरिनीकरण, जलस्रोतांची स्वच्छता आणि ग्रामसभा व समूह बैठकांद्वारे जनजागृती मोहीम राबवली जात आहे. संसर्गजन्य रोगांच्या प्रतिबंधासाठी नियमित आढावा घेऊन आवश्यक पाऊले उचलली जात आहेत. जून २०२६ पासून जिल्हा आणि प्राथमिक आरोग्य केंद्र स्तरावर नियंत्रण कक्ष कार्यान्वित करण्यात आले आहेत. आवश्यक औषधांचा पुरेसा साठा उपलब्ध असून, संसर्गजन्य रोग नियंत्रणासाठी औषध किटही तयार ठेवण्यात आली आहे. २४ तास कार्यरत असलेले महामारी व नैसर्गिक आपत्ती व्यवस्थापन नियंत्रण कक्षही स्थापन करण्यात आले आहे. ब्लीचिंग पावडरच्या गुणवत्तेची तपासणी करून आवश्यक कार्यवाही केली जात आहे. जिल्हा आरोग्य अधिकारी डॉ. नितीन कापसे, जिल्हा शल्यचिकित्सक डॉ. संदीप गजभिये, जिल्हा सर्वेक्षण अधिकारी डॉ. सचिन चव्हाण आणि जिल्हा महामारी विशेषज्ञ डॉ. श्रीकांत आंबेकर यांनी नागरिकांना आवाहन केले आहे की, पावसाळ्यात फक्त उकळलेले किंवा शुद्ध पाणी प्यावे, स्वच्छता राखावी आणि जर अतिसार, उलट्या, ताप किंवा कावीळ यांसारखी लक्षणे दिसल्यास त्वरित जवळच्या आरोग्य केंद्रात वैद्यकीय सल्ला व उपचार घ्यावा. जलजन्य रोगांपासून बचावासाठी आरोग्य विभागाच्या सर्व मार्गदर्शक सूचनांचे पालन करणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी नमूद केले.