गॅस संकटाच्या काळात स्वयंपूर्णतेचा आदर्श — शेगाव संस्थान पुन्हा चर्चेत! गॅस टंचाईतही शेगाव संस्थान ठरले स्वयंपूर्ण! कुकिंग गॅसविना अखंड सुरू महाप्रसादाचे स्वयंपाकघर शेगाव : देशभरात कुकिंग गॅस तुटवड्याच्या चर्चांनी जोर धरला असताना अनेक मंदिर व देवस्थानांचे स्वयंपाकघर अडचणीत सापडले आहे. मात्र संत श्री गजानन महाराज संस्थान, शेगावने दूरदृष्टी, आधुनिक तंत्रज्ञान आणि प्रभावी नियोजनाच्या जोरावर संकटालाच संधीमध्ये बदलत स्वयंपूर्णतेचा आदर्श उभा केला आहे. अमेरिका-इराक युद्धामुळे पेट्रोलियम पदार्थांच्या पुरवठ्यावर परिणाम होण्याची शक्यता व्यक्त होत असताना गॅस सिलेंडर उपलब्धतेचा प्रश्न अनेक ठिकाणी निर्माण झाला आहे. तरीही शेगाव संस्थानचे महाप्रसाद स्वयंपाकघर मात्र अखंड सुरू असून दररोज हजारो भाविकांसाठी नियमितपणे महाप्रसाद तयार केला जात आहे. संस्थानने पारंपरिक गॅसवर अवलंबून न राहता सौर ऊर्जा आणि स्टीम बॉयलर प्रणाली उभारली आहे. या आधुनिक यंत्रणेच्या माध्यमातून मोठ्या प्रमाणावर अन्न शिजवले जात असून गॅस टंचाई किंवा वाढत्या दरांचा कोणताही परिणाम महाप्रसाद व्यवस्थेवर होत नाही. ऊर्जा बचत, नियोजन आणि तंत्रज्ञानाचा संगम साधत संस्थानने व्यवस्थापनाचा नवा आदर्श निर्माण केला आहे. सध्या जागतिक स्तरावर इंधन टंचाईची शक्यता व्यक्त होत असताना अनेक धार्मिक संस्था गॅस पुरवठ्यासाठी धडपड करत आहेत. मात्र शेगाव संस्थानने आधीच पर्यायी ऊर्जा व्यवस्थेची उभारणी केल्यामुळे हे संकट त्यांच्या दृष्टीने नगण्य ठरले आहे. आश्रम, रुग्णालय, शिक्षण व विविध सेवाभावी उपक्रमांप्रमाणेच महाप्रसाद व्यवस्थाही शिस्तबद्ध आणि आधुनिक पद्धतीने चालवली जात आहे. दररोज हजारो भाविकांना स्वच्छ, पौष्टिक आणि वेळेवर महाप्रसाद देत संस्थान समाजसेवेचा नवा मापदंड निर्माण करत असल्याची भावना भाविकांकडून व्यक्त होत आहे. गॅस संकटाच्या काळात स्वयंपूर्णतेचा आदर्श — शेगाव संस्थान पुन्हा चर्चेत!

Sachin kadukar

Photographer Shegaon, Buldhana•

on 13 March

गॅस संकटाच्या काळात स्वयंपूर्णतेचा आदर्श — शेगाव संस्थान पुन्हा चर्चेत! गॅस टंचाईतही शेगाव संस्थान ठरले स्वयंपूर्ण! कुकिंग गॅसविना अखंड सुरू महाप्रसादाचे स्वयंपाकघर शेगाव : देशभरात कुकिंग गॅस तुटवड्याच्या चर्चांनी जोर धरला असताना अनेक मंदिर व देवस्थानांचे स्वयंपाकघर अडचणीत सापडले आहे. मात्र संत श्री गजानन महाराज संस्थान, शेगावने दूरदृष्टी, आधुनिक तंत्रज्ञान आणि प्रभावी नियोजनाच्या जोरावर संकटालाच संधीमध्ये बदलत स्वयंपूर्णतेचा आदर्श उभा केला आहे. अमेरिका-इराक युद्धामुळे पेट्रोलियम पदार्थांच्या पुरवठ्यावर परिणाम होण्याची शक्यता व्यक्त होत असताना गॅस सिलेंडर उपलब्धतेचा प्रश्न अनेक ठिकाणी निर्माण झाला आहे. तरीही शेगाव संस्थानचे महाप्रसाद स्वयंपाकघर मात्र अखंड सुरू असून दररोज हजारो भाविकांसाठी नियमितपणे महाप्रसाद तयार केला जात आहे. संस्थानने पारंपरिक गॅसवर अवलंबून न राहता सौर ऊर्जा आणि स्टीम बॉयलर प्रणाली उभारली आहे. या आधुनिक यंत्रणेच्या माध्यमातून मोठ्या प्रमाणावर अन्न शिजवले जात असून गॅस टंचाई किंवा वाढत्या दरांचा कोणताही परिणाम महाप्रसाद व्यवस्थेवर होत नाही. ऊर्जा बचत, नियोजन आणि तंत्रज्ञानाचा संगम साधत संस्थानने व्यवस्थापनाचा नवा आदर्श निर्माण केला आहे. सध्या जागतिक स्तरावर इंधन टंचाईची शक्यता व्यक्त होत असताना अनेक धार्मिक संस्था गॅस पुरवठ्यासाठी धडपड करत आहेत. मात्र शेगाव संस्थानने आधीच पर्यायी ऊर्जा व्यवस्थेची उभारणी केल्यामुळे हे संकट त्यांच्या दृष्टीने नगण्य ठरले आहे. आश्रम, रुग्णालय, शिक्षण व विविध सेवाभावी उपक्रमांप्रमाणेच महाप्रसाद व्यवस्थाही शिस्तबद्ध आणि आधुनिक पद्धतीने चालवली जात आहे. दररोज हजारो भाविकांना स्वच्छ, पौष्टिक आणि वेळेवर महाप्रसाद देत संस्थान समाजसेवेचा नवा मापदंड निर्माण करत असल्याची भावना भाविकांकडून व्यक्त होत आहे. गॅस संकटाच्या काळात स्वयंपूर्णतेचा आदर्श — शेगाव संस्थान पुन्हा चर्चेत!