कडू शब्द पण स्वच्छ मन....! कडू शब्द पण स्वच्छ मन....! “फक्त तोंडापुरते गोड बोलणे किंवा शांत राहणे कधीच जमले नाही, म्हणून फटकळ स्वभावच अंतःकरण स्वच्छ ठेवतो.” प्रत्येक माणसाचा स्वभाव वेगळा असतो. काही लोक शब्दांमध्ये साखर मिसळून बोलतात, तर काही लोक मनात जे असते ते सरळ ओठांवर आणतात. काहींना समोरच्याला खुश ठेवण्यासाठी गोड बोलणे सहज जमतं, तर काहींना ते कधीच जमत नाही. कारण त्यांच्यासाठी शब्दांपेक्षा सत्य अधिक महत्त्वाचं असतं. अशा लोकांना अनेकदा “फटकळ” म्हटलं जातं. पण खरं पाहिलं तर त्या फटकळ स्वभावाच्या मागे एक वेगळीच प्रामाणिकता आणि अंतःकरणाची स्वच्छता दडलेली असते. फटकळ स्वभाव म्हणजे कठोरपणा नव्हे; तो मनात काहीही न साठवण्याची सवय असते. जे वाटतं ते स्पष्टपणे बोलून टाकण्याचं धाडस असतं. कधी कधी ते शब्द थोडे कडू वाटतात, काहींना त्यातून त्रासही होतो, पण त्या शब्दांमध्ये कपट नसतं. कारण त्या बोलण्यात बनावटपणा नसतो.फक्त मनाची पारदर्शकता असते. आजच्या जगात अनेक लोक समोर गोड बोलतात, पण मनात वेगळेच विचार ठेवतात. चेहऱ्यावर हसू असतं, पण मनात मत्सर, स्पर्धा किंवा दिखावा दडलेला असतो. शब्द गोड असतात, पण भावना मात्र तितक्या प्रामाणिक नसतात. अशा गोड बोलण्यामध्ये अनेकदा सत्य लपलेलं असतं. उलट फटकळ स्वभावाचा माणूस पहिल्यांदा थोडा कठोर वाटेल, पण त्याच्या मनात कुणाबद्दल ही विष नसतं. फटकळ माणसाची एक मोठी खासियत म्हणजे तो मनात काही साठवून ठेवत नाही. जे वाटतं ते बोलून टाकतो आणि मन मोकळं करतो. त्यामुळे त्याच्या अंतःकरणात राग, मत्सर किंवा बनावटपणाचा भार राहत नाही. त्याचं मन हलकं आणि स्वच्छ राहतं. म्हणूनच असे लोक बाहेरून थोडे रागीट वाटले तरी आतून खूप निरागस आणि मनमिळावू असतात. अशा स्पष्ट स्वभावामुळे अनेकदा गैरसमजही होतात. लोक त्यांच्या शब्दांकडे पाहतात, पण त्या शब्दांमागची भावना समजून घेत नाहीत. त्यांच्या स्पष्ट बोलण्याला काही जण उद्धटपणा समजतात. पण ज्यांना त्यांचा स्वभाव खऱ्या अर्थाने समजतो, त्यांना माहीत असतं की त्या प्रत्येक शब्दामागे एक निखळ, प्रामाणिक आणि स्वच्छ मन आहे. फटकळ स्वभाव असणारी माणसं नात्यांमध्ये कधीच खोटेपणा ठेवत नाहीत. त्यांना दिखावा, बनावट हसू किंवा परिस्थितीनुसार बदलणारी माणसं आवडत नाहीत. ते जसे आहेत तसेच राहतात. त्यांचा रागही खरा असतो आणि त्यांचं प्रेमही तितकंच निखळ असतं. खरं तर नात्यांना टिकवण्यासाठी नेहमी गोड शब्दांची गरज नसते; गरज असते ती खऱ्या मनाची. बनावट गोड बोलण्याने नाती काही काळ टिकतील, पण त्यात खोली नसते. पण कधी कधी कडू वाटणारे सत्य मात्र नात्यांना अधिक मजबूत बनवतं. कारण त्या शब्दांमध्ये विश्वास असतो, प्रामाणिकपणा असतो. म्हणूनच फटकळ असणे हा नेहमी दोष नसतो. तो कधी कधी प्रामाणिकपणे जगण्याचा मार्ग असतो. मनात काहीही न ठेवता, स्वतःशी आणि इतरांशी प्रामाणिक राहण्याची ताकद असते. कारण शेवटी शब्द किती गोड आहेत यापेक्षा मन किती स्वच्छ आहे हे अधिक महत्त्वाचं असतं. आणि म्हणूनच…शब्द थोडे कडू असले तरी चालतात, पण मन मात्र स्वच्छ असावं.कारण अंतःकरण स्वच्छ असेल, तर त्या कडू शब्दांमध्ये ही एक वेगळीच गोडी असते.जी आयुष्यभर मनात राहते आणि नात्यांना खरं रूप देते. © दीपक पवार (संपादक) खान्देश माझा

दीपक पवार

Academy Dharangaon, Jalgaon•

2 hrs ago

कडू शब्द पण स्वच्छ मन....! कडू शब्द पण स्वच्छ मन....! “फक्त तोंडापुरते गोड बोलणे किंवा शांत राहणे कधीच जमले नाही, म्हणून फटकळ स्वभावच अंतःकरण स्वच्छ ठेवतो.” प्रत्येक माणसाचा स्वभाव वेगळा असतो. काही लोक शब्दांमध्ये साखर मिसळून बोलतात, तर काही लोक मनात जे असते ते सरळ ओठांवर आणतात. काहींना समोरच्याला खुश ठेवण्यासाठी गोड बोलणे सहज जमतं, तर काहींना ते कधीच जमत नाही. कारण त्यांच्यासाठी शब्दांपेक्षा सत्य अधिक महत्त्वाचं असतं. अशा लोकांना अनेकदा “फटकळ” म्हटलं जातं. पण खरं पाहिलं तर त्या फटकळ स्वभावाच्या मागे एक वेगळीच प्रामाणिकता आणि अंतःकरणाची स्वच्छता दडलेली असते. फटकळ स्वभाव म्हणजे कठोरपणा नव्हे; तो मनात काहीही न साठवण्याची सवय असते. जे वाटतं ते स्पष्टपणे बोलून टाकण्याचं धाडस असतं. कधी कधी ते शब्द थोडे कडू वाटतात, काहींना त्यातून त्रासही होतो, पण त्या शब्दांमध्ये कपट नसतं. कारण त्या बोलण्यात बनावटपणा नसतो.फक्त मनाची पारदर्शकता असते. आजच्या जगात अनेक लोक समोर गोड बोलतात, पण मनात वेगळेच विचार ठेवतात. चेहऱ्यावर हसू असतं, पण मनात मत्सर, स्पर्धा किंवा दिखावा दडलेला असतो. शब्द गोड असतात, पण भावना मात्र तितक्या प्रामाणिक नसतात. अशा गोड बोलण्यामध्ये अनेकदा सत्य लपलेलं असतं. उलट फटकळ स्वभावाचा माणूस पहिल्यांदा थोडा कठोर वाटेल, पण त्याच्या मनात कुणाबद्दल ही विष नसतं. फटकळ माणसाची एक मोठी खासियत म्हणजे तो मनात काही साठवून ठेवत नाही. जे वाटतं ते बोलून टाकतो आणि मन मोकळं करतो. त्यामुळे त्याच्या अंतःकरणात राग, मत्सर किंवा बनावटपणाचा भार राहत नाही. त्याचं मन हलकं आणि स्वच्छ राहतं. म्हणूनच असे लोक बाहेरून थोडे रागीट वाटले तरी आतून खूप निरागस आणि मनमिळावू असतात. अशा स्पष्ट स्वभावामुळे अनेकदा गैरसमजही होतात. लोक त्यांच्या शब्दांकडे पाहतात, पण त्या शब्दांमागची भावना समजून घेत नाहीत. त्यांच्या स्पष्ट बोलण्याला काही जण उद्धटपणा समजतात. पण ज्यांना त्यांचा स्वभाव खऱ्या अर्थाने समजतो, त्यांना माहीत असतं की त्या प्रत्येक शब्दामागे एक निखळ, प्रामाणिक आणि स्वच्छ मन आहे. फटकळ स्वभाव असणारी माणसं नात्यांमध्ये कधीच खोटेपणा ठेवत नाहीत. त्यांना दिखावा, बनावट हसू किंवा परिस्थितीनुसार बदलणारी माणसं आवडत नाहीत. ते जसे आहेत तसेच राहतात. त्यांचा रागही खरा असतो आणि त्यांचं प्रेमही तितकंच निखळ असतं. खरं तर नात्यांना टिकवण्यासाठी नेहमी गोड शब्दांची गरज नसते; गरज असते ती खऱ्या मनाची. बनावट गोड बोलण्याने नाती काही काळ टिकतील, पण त्यात खोली नसते. पण कधी कधी कडू वाटणारे सत्य मात्र नात्यांना अधिक मजबूत बनवतं. कारण त्या शब्दांमध्ये विश्वास असतो, प्रामाणिकपणा असतो. म्हणूनच फटकळ असणे हा नेहमी दोष नसतो. तो कधी कधी प्रामाणिकपणे जगण्याचा मार्ग असतो. मनात काहीही न ठेवता, स्वतःशी आणि इतरांशी प्रामाणिक राहण्याची ताकद असते. कारण शेवटी शब्द किती गोड आहेत यापेक्षा मन किती स्वच्छ आहे हे अधिक महत्त्वाचं असतं. आणि म्हणूनच…शब्द थोडे कडू असले तरी चालतात, पण मन मात्र स्वच्छ असावं.कारण अंतःकरण स्वच्छ असेल, तर त्या कडू शब्दांमध्ये ही एक वेगळीच गोडी असते.जी आयुष्यभर मनात राहते आणि नात्यांना खरं रूप देते. © दीपक पवार (संपादक) खान्देश माझा